Đầu tiên về luơng. Khong biết bên châu âu thế nào, ở Mỹ tớ lấy trường tớ ra nhé.
SV Berkeley thương một học kỳ trả khoảng 5600$ nếu là SV Mỹ, và $13,134.25 nếu là SV quốc tế. Nếu làm PhD ở đó thì một năm học bổng thu được tận tay là tầm 19000$.

Do đó, một PhD student ở Berkeley một năm sẽ được khoảng 2.13100+19000= 46000$.
Không biết các bạn ở châu âu ra sao?

WB nói rõ hơn phát, sao em cộng 2.13100+19000 mà chả được = 46000$. gì cả. Đây là stipend hả? Hay include tuition fee rồi? Bạn nào thích có bằng PhD nhanh thì làm ở Châu Âu thôi, trong khi các bạn ở Mẽo đang còn học thì các bạn bên Chấu Âu đã có bằngTiến sỹ, sau đó nhăn nhở sang Mỹ làm Postdocs, cũng làm các công việc giống như một phd student nhưng lại nhận lương gấp đôi thôi. Về cuộc sống thì có vẻ ở Mỹ thì stress hơn là ở châu Âu thì phải (nghe đồn thế). Stipend của sinh viên PhD làm ở Mỹ thì chỉ đủ ăn, có lẽ không dư ra nhiều như làm ở châu Âu (thì phải).

Theo ngu ý của tớ thì Mỹ vẫn là cái nôi lớn nhất của nền khoa học nhân loại ( ) nên nếu bạn nào muốn được ấp ủ trong cái nôi ấy thì có lẽ nó sẽ là miền đất hứa.

Lại theo ngu ý của tớ thì làm PhD ngoài Mỹ thì có vẻ khó xin chân trong các trường đại học ở Mỹ (thì phải). Tất cả những gì tớ nói đều rất chi là cảm tính, chả có số liệu gỉ cả.

__________________
Không có gì quí hơn độc lập tự do. Tốt nhất là không lấy vợ.

Ah, thứ nhất wb dùng dấu chấm và phẩy loạn lên làm tớ hoa cả mắt . Ví dụ :
$13,134.25 sau đó thì 2.13100+19000= 46000$. Tạm hiểu là lương của wb là 46 khìn một năm, nhưng lương đút túi để có thể mua nhà được là 19 khìn.

Thực ra trong topic này tớ muốn bàn về nhiều thứ, không chỉ riêng tiền lương, nhưng thôi wb bắt đầu bằng tiền lương thì tớ cũng xin trả lời thế này:

Ở fr, tiền học phí được trả bởi chính phủ, nếu có học bổng mà học trong trường Công (public) thì học phí lại càng rẻ hơn nữa. Bình thường sinh viên trả khoảng 500E/năm, tiền còn lại gov chịu, nếu có học bổng như tớ thì mỗi năm chỉ trả 4E/năm.

Câu hỏi đặt ra là : tại sao chính phủ lại hộ trợ mà ko để các Uni tự kiếm tiền từ sinh viên như ở Mỹ? Các bạn đừng nhìn vào VN để trả lời câu hỏi này. Fr là một nước mang văn hóa Châu Âu và họ đặt vấn đề Tự Do, Bình Đẳng và Bác Ái lên hàng đầu. Gov luôn có chính sách lấy tiền người giầu và trả cho người nghèo, chính vì thế mà một số tỉ phú của Fr luôn tìm đường sang Mẽo làm việc vì ở Fr họ trả thuế quá cao.

Tính Bình Đằng và Bác Ái nó thể hiện không chỉ qua tiền học phí . Chính phủ fr luôn có chính sách hộ trợ cho những người nghèo, thu nhập thấp, người dưới 25 tuổi và sinh viên. Ví dụ cu em mình đi làm phd, dưới 25 tuổi, hai năm đầu của 23, 24 không phải trả thuế mà còn được thêm tháng lương 13 từ chính phủ. Hoặc với người thu nhập thấp và sinh viên, chính phủ thường hộ trợ 30%-70% tiền nhà của, 50% tiền tầu xe đi lại trong city.

Nếu một phd có thu nhập khoảng 2000E, sẽ ko còn hộ trợ nếu sống một mình, nếu có gia đình thì sẽ tính trên đầu người để nhận hộ trợ. Tuy nhiên nếu biết cách sống thì việc mua nhà sau 3 năm là hiển nhiên. Các bạn chỉ cần lách luật nhờ một đứa em sinh viên thuê họ nhà, xin hộ trợ cấp cho nhà đó, etc. Thì tiền còn lại chỉ để đi nhà hàng hoặc tiết kiệm.

Ok, kỳ sau tớ sẽ đi sâu vào cuộc sống phder ở EU và triển vọng nghề nghiệp [r33)]. Các bác ở Mẽo cư tiếp tục đi. Tớ rất muốn biết cuộc sống thường ngày của WB, haichit, kev, kitte, etc ở Mẽo thế nào? Có ảnh phóng sự thì tốt quá.

	Trích:	Whitebear
	Đầu tiên về luơng. Khong biết bên châu âu thế nào, ở Mỹ tớ lấy trường tớ ra nhé. SV Berkeley thương một học kỳ trả khoảng 5600$ nếu là SV Mỹ, và $13,134.25 nếu là SV quốc tế. Nếu làm PhD ở đó thì một năm học bổng thu được tận tay là tầm 19000$. Do đó, một PhD student ở Berkeley một năm sẽ được khoảng 2.13100+19000= 46000$. Không biết các bạn ở châu âu ra sao?

So sánh thì phải có hệ quy chiếu chung. Hệ quy chiếu thì có quá nhiều: chất lượng nghiên cứu, cơ hội nghề nghiệp tương lai, tiền bạc hiện tại và tương lai, chất lượng cuộc sống trong khi làm phd,...?

Lấy tiền ra so sánh thì khó, làm bên châu Âu, đặc biệt các nước bắc Âu hay Thụy Sỹ thì lương cao, ai thích dành dụm thì cũng được, nhưng cũng ko bằng 1 năm đi làm sau phd nếu kiếm được việc tốt. Tớ cho là tiền nhiều không lấy ra làm tiêu chí để so sánh được, miễn là đủ sống ổn để mà làm cho xong phd.

Cơ hội nghề nghiệp tương lai tớ không rõ lắm, cảm tính (giống haichit) thì là ở Mỹ dễ kiếm việc ngon hơn ở châu Âu. Cụ thể tớ chỉ biết ở Pháp thì phd CS (không phải cộng sản nhé ) VN kiếm được academic hay RD job đếm trên đầu ngón tay so với tổng số. Bên Mỹ thì ít ra là kiếm RD cũng ổn hơn nhiều.

Chất lượng cuộc sống thì chắc bên châu Âu thoải mái hơn, ít nhất là đi chơi được nhiều nơi hơn, công việc ít áp lực hơn nên cũng có nhiều thời gian giải trí hơn,... Tuy nhiên tớ cũng không thấy cái này đáng là tiêu chí quan trọng để so sánh, phd là quãng thời gian dành cho học tập và nghiên cứu.

Mà chất lượng nghiên cứu thì nhìn chung Mỹ tốt hơn, cái này khỏi bàn

Tuy nhiên, việc lấy Pháp ra làm case đại diện để so sánh EU với Mỹ tớ thấy cũng không ổn. Làm phd ở Thụy Sỹ chẳng hạn, lương rất cao, chất lượng nghiên cứu tốt, nhiều ngành ngang Mỹ, vấn đi chơi thoải mái,...

Tớ thanh minh tí, cái what is better chắc mod nào thêm vào, mục đich của topic là tớ tò mò muốn tìm hiểu thêm tiêu chí lựa chọn miền đất hứa của các bạn. Không phải là so sánh EU với Mỹ như cái câu what is better của mod nhé [r33)].

Tớ có nhớ hôm đi uống beer ăn phở với đứa bạn làm phd đến từ usa, sau khi trả tiền xong tớ có hỏi trả thế có mắc không? nó bảo là ko, ok, vì thực ra cũng chỉ tính có 10E mỗi người. Sau đó nó có ý muốn đi ăn đồ khác và hỏi tớ bao nhiêu, tớ trả lời thì bình thường khoàng 30-40E như đồ mexicain food chẳng hạn, nó la là đắt thế thì tớ có nói là bình thường, vì đúng là đi quán là chuyện "thường ngày ở huyện" ở lab tớ. Mà thực ra nó cũng quá ít so với di ăn high end sea food, 40E chỉ liếm được càng cua .

Một lần khác khi tớ đi với bạn tớ vào quán mua hai cốc nước cam uống, trả đâu hết có hơn 5E, sau khi ra khỏi quán thì bạn đó hét lên nói là đắt thế biết thế tớ ko mua . Từ đó tớ bắt đầu tò mò tìm hiểu về mức lương phd ở Mỹ và thật là bất ngờ khi bạn tớ ở UIUC còn được trả có 1000USD một tháng. Hic, tớ thấy thật là bất công.

Qua đó tớ đặt một câu hỏi : Liệu Mỹ có phải là miền đất hứa? hứa cho những ai? Haichit, aph có lẽ đã trả lời một phần ở trên. Nhưng tớ vẫn đang đi tìm câu trả lời kỹ hơn và chính xác hơn? Đành là học được trường top ở Mỹ thì lương thấp cũng nên học, như wb chẳng hạn , nhưng ranking từ bao nhiều thì học ở EU vẫn hơn? Và nói chung còn nhiều câu hỏi khác nữa.

Cấm chỉnh sửa nhé! Kể cả bôi đậm nội dung.

Tớ thấy lựa chọn ở đâu thì tùy mỗi cá nhân, quan trọng là mình cảm thấy hài lòng với lựa chọn đó thì cứ thế mà tiến thôi.

Chỉ trừ hồi ở VN với thời gian đầu mới sang tớ còn băn khoăn chuyện tiền lương, tính xem có thể để dành được bao nhiêu sau thời gian học Phd. Nhưng sau đó thì tớ chả bao giờ nghĩ đến chuyện đó, cứ chi tiêu thoải mái, cái gì cần tiêu thì cứ tiêu thôi. Vì tớ xác định chuyện saving money không bao giờ là mục tiêu chính khi học phd cả. Đơn giản là mình cố gắng tiết kiệm trong 5, 6 năm cũng chả bằng thấm tháp gì so với số tiền tích lũy được sau 1 năm ra trường đi làm.

Chuyện cuộc sống bình thường thì tớ nghĩ ai cũng giống ai thôi. Cơ bản trong năm học thì suốt ngày vùi đầu vào làm việc, chẳng có cơ hội gì để tiêu tiền cả, có chăng thì cuối tuân rủ nhau đi ăn uống, xem phim một chút. Kỳ break thì loăng quăng đâu đó chơi cho vui, 1,2 năm thì về VN một lần. Nói chung tất cả những việc đó cũng chả có gì vượt quá khả năng chi trả của đồng lương phd ở đây cả. Chuyện cậu bạn của goahead ở UIUC tớ đoán là dân VEF 2 năm đầu, chứ còn thời gian sau làm TA và RA không bèo như thế đâu.

Thằng nào thích kiếm tiền thêm thì ngành tớ ở đây kiếm intern hè khá dễ. Chỉ cần xin phép advisor hè đi làm intern ở đâu đó (Google, Yahoo!, MS, IBM...) thì cũng tích góp được kha khá. Lương intern 1 tháng được tầm 5-7000, 3 tháng hè cũng kiếm được khoảng 15K rồi.

Bản thân tớ thì bao giờ tớ cũng thích đến Mỹ hơn. Hồi trước khi xin học tớ cũng kiếm được mấy cái học bổng bên EU nhưng tớ đều bỏ hết, thậm chí là khi chưa chuẩn bị xin đi Mỹ (trong tay chưa có cái gì). Tớ chưa sống và học tập ở bên EU bao giờ nên khó có thể so sánh, chỉ biết là bây giờ tớ cảm thấy hài lòng và thoải mái với cuộc sống hiện tại.

Lại nói đến chuyện tiêu tiền, tớ ngẫm ra một điều rằng chúng ta không có thời gian tiêu tiền do chúng ta kiếm. làm sinh viên PhD thì chỉ đủ tiền về VN năm một lần, mua cái máy ảnh, cái đàn xịn hay cái laptop vớ vẩn (không dám mơ đồ Apple , j/k). Sau khi tốt nghiệp, nếu may mắn thì làm ở nơi nào đó với lương 100K/năm nhưng lại ngày làm việc 12h, cộng thêm giờ ăn, ngủ, và vài thứ khác thì hết ngày rồi. Cuối tuần thì chắc vẫn long đong lận đận vì công việc. Thi thoảng lắm thì mới có thời gian đi chơi bời. Như vậy, mình đang tự hỏi, ý nghĩa của cuộc sống của mình là gì?

Nói vậy để thấy rằng nhiều khi tiền nhiều trong túi mà không tận hưởng được cái cảm giác mà giá trị của đồng tiền mang lại. Thế nên cứ làm thứ gì mà mình thích và thoả mãn là được. Tất nhiên thỉnh thoảng cũng chạnh lòng vì thấy người ta kiếm tiền ầm ầm, tán tỉnh hoa hậu ().

Đấy là nói AQ như thế, nhưng "Tớ thấy lựa chọn ở đâu thì tùy mỗi cá nhân, quan trọng là mình cảm thấy hài lòng với lựa chọn đó thì cứ thế mà tiến thôi." trong cái topic này thì không phải là lời khuyên tốt lắm vì có những người như đứng giữa mấy ngả đường, phân vân không biết đi bên nào và họ cần có sự so sánh hơn thiệt khi bước chân vào mỗi con đường đó.

Tớ nghĩ một cuộc sống tuơi đẹp nhất là chả phải làm gì, chỉ ngày ngày rong chơi là sướng, lol.

__________________
Không có gì quí hơn độc lập tự do. Tốt nhất là không lấy vợ.

Tớ nghĩ là câu trả lời tùy thuộc vào mục đích, do đó khó thống nhất dc. Mỗi người có 1 tập các tiêu chí khác nhau.

Tớ chỉ có 1 ý thế này, là suy nghĩ của tớ hồi định đi học nước ngoài. Tớ vẫn apply học bổng ở châu Âu, 1 cái ở Đức, 1 cái ở Pháp, khả năng được của cả 2 cái là 99% rồi, chỉ còn chờ thủ tục, nhưng tớ quyết định ko theo nữa mà tìm đường sang Mỹ, mặc dù gian nan hơn. Hồi đó apply đi Đức và Pháp là để backup thôi. Học ở Mỹ, kể cả trường vừa vừa, thì nó vẫn là "Mỹ". Cái này giải thích rất khó. Đại khái, cái mà mình hướng đến là môi trường, sự mới mẻ, sự thú vị, tính "open", tác phong làm việc, áp lực để tự rèn luyện, sự "khắc nghiệt" để tự nâng mình lên, v.v.. Cái này tớ có cảm giác Mỹ đưa đến cho mình nhiều trải nghiệm hơn châu Âu. Còn tại sao lại có cảm giác đó, thì thông qua nghe nhìn đọc suy xét.... thôi. Tớ cũng công nhận là mấy cái đó đôi khi cũng khá cảm tính, chưa kể mình bị cái khái niệm "Mỹ" làm lóa mắt.

Dĩ nhiên ở đâu cũng có thế này thế khác, về tổng thể thì thế nhưng xét 1 trường hợp cụ thể thì chưa chắc. Nhưng khi mình đang ở VN, lấy cái gì để cân đo đong đếm đây? Thế nên sự lựa chọn phải dựa trên cái "tổng thể" đó mà thôi.

Giờ đã ở Mỹ rồi, trực tiếp tiếp xúc với Mỹ rồi, so sánh lại với những gì "nghe nói" về châu Âu, thì vẫn thấy lựa chọn của mình là đúng. Chỉ còn 1 vế cuối cùng, đó là 1 sự trải nghiệm về châu Âu nữa để "hoàn tất" sự so sánh này.

Dĩ nhiên, trải nghiệm cho hết thì khó lắm. Chả ai có thể bảo là mình trải nghiệm hết Mỹ để đánh giá, cũng như với châu Âu. Do vậy cái nhìn của mình khó tránh khỏi phiến diện. Với lại cuộc đời chả có mấy, quyết định cái gì thì cũng "phiên phiến" thôi, miễn là mình cảm thấy hài lòng.

@Haichit: nên cộng thêm 1 cái nữa là rong chơi nhưng vẫn đạt dc điều mình muốn.

Cái này chắc tùy mỗi người thôi. Thằng bạn mình - học ở Pháp, sau đó được sang Mỹ làm intern 6 tháng - nói rằng nó thích ở Pháp hơn vì cuộc sống ở Mỹ có vẻ hỗn tạp, tiền ít hơn ở Pháp và không đẹp bằng ở Pháp, academic thì hai nơi cũng tương đương thôi.
Vì nó đã ở cả hai nơi nên mình nghĩ chắc nó cũng có phần đúng.